Malatya’da deprem sonrası kurulan geçici işyeri alanlarında faaliyet gösteren esnafın ekonomik sıkıntıları sürüyor. MAGİNDER Başkanı Salih Karademir, Kanalboyu bölgesinde konteyner işyerlerinde hizmet veren esnafı ziyaret ederek mevcut tabloya ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Karademir, çok sayıda işletmenin kepenk kapattığını, açık olan işyerlerinde ise iş hacminin düşük seyrettiğini ifade etti. Ramazan ayına rağmen çarşı hareketliliğinin beklenen seviyede olmadığını belirten Karademir, esnafın önemli bir bölümünün yaklaşan KOSGEB taksitlerini ödeme imkânının bulunmadığını söyledi.
“Ödeme Gücü Kalmadı” Mesajı
Ziyaret sırasında konuşan Karademir, KOSGEB destekleri kapsamında kullanılan kredilerin geri ödeme sürecinin başladığını hatırlatarak, mevcut ekonomik şartlarda birçok işletmenin taksitleri karşılayamayacağını dile getirdi.
Depremzede esnafın önemli bir kısmının hem konutuna hem de kalıcı işyerine geçemediğini vurgulayan Karademir, halen konteyner kentlerde yaşayan işletme sahipleri bulunduğunu kaydetti. Bu koşullar altında borç taksitlerinin sürdürülebilir olmadığını savundu.
MAGİNDER’in talebi, KOSGEB geri ödemelerinin en az iki yıl ertelenmesi ya da yeni bir yapılandırma modeliyle esnaf lehine düzenlenmesi yönünde oldu.
Yeni Çarşıya Geçişte Maliyet Engeli
Karademir, Malatya kent merkezindeki çarşı inşaatına da değinerek, fiziksel ilerleme sağlanmasına rağmen esnafın yeni işyerlerine geçiş konusunda finansal zorluk yaşadığını belirtti.
Deprem öncesi çarşı esnafının büyük bölümünün kiracı olduğunu hatırlatan Karademir, mevcut kira bedelleri ve işyeri kurulum maliyetlerinin yüksekliğine dikkat çekti. Yeni bir dükkâna taşınmak isteyen esnafın ciddi tadilat, donanım ve kira gideriyle karşı karşıya kaldığını ifade etti.
Konteyner Çarşılarda Son Durum
Sahadaki gözlemlere göre Kanalboyu’ndaki geçici işyerlerinde bazı dükkânların kapalı olduğu, açık olan işletmelerde ise müşteri trafiğinin sınırlı kaldığı belirtiliyor. Esnaf, artan maliyetler ve azalan alım gücü nedeniyle satışların düştüğünü ifade ediyor.
Ekonomistler, deprem sonrası ticari hayatın toparlanmasının yalnızca fiziki yeniden inşa ile sınırlı olmadığını, finansal destek mekanizmalarının da eş zamanlı işletilmesi gerektiğini vurguluyor.
Ortak Açıklama Çağrısı
Karademir, KOSGEB ödemeleri konusunda bireysel çıkışlar yerine ortak bir tutum sergilenmesi gerektiğini belirtti. Sivil toplum kuruluşları ve siyasi temsilcilerin bir araya gelerek esnafın taleplerini birlikte dile getirmesi çağrısında bulundu.
Siyasi aktörlerin sahaya inerek yerinde tespit yapması gerektiğini ifade eden Karademir, karar süreçlerinde esnafın mevcut koşullarının dikkate alınmasını istedi.
MAGİNDER Taleplerini Sıraladı
MAGİNDER’in kamuoyuna yansıyan talebi üç başlıkta öne çıkıyor: KOSGEB kredi taksitlerinin ertelenmesi, yeni hibe ve düşük faizli kredi mekanizmalarının devreye alınması ve yeni çarşıya geçiş sürecinde finansal kolaylık sağlanması.
Malatya’da deprem sonrası ekonomik toparlanmanın hız kazanıp kazanmayacağı, merkezi idare ve ilgili kurumların atacağı adımlara bağlı olacak. Esnafın beklentisi ise kısa vadede nakit akışını rahatlatacak bir düzenleme yapılması yönünde.
